Перайсці да асноўнага змесціва
Перайсці да навігацыі

Гарадскі квэст MeTravel

Квэст па Станькаве: скарбчык графаў Чапскіх і парк, які перажыў палац

Станькава: бясплатны пешы маршрут «Квэст па Станькаве: скарбчык графаў Чапскіх і парк, які перажыў…» па славутасцях. Праходзьце самі ў любы дзень, без запісу.

Квэст па Станькаве: скарбчык графаў Чапскіх і парк, які перажыў палац

Станькава — аграгарадок за 35 кіламетраў ад Мінскай кальцавой, і ў 1828 годзе тут, у радавым маёнтку, нарадзіўся граф Эмерык Гутэн-Чапскі. Ён служыў у Пецярбургу і Ноўгарадзе, а выйшаўшы ў адстаўку, вярнуўся дадому і заняўся галоўнай справай жыцця — калекцыяй. Манеты ён збіраў з юнацтва, а пад канец жыцця ў яго было больш за дзесяць тысяч польскіх манет і медалёў, карціны, гравюры, зброя і бібліятэка прыкладна ў дваццаць тысяч тамоў. Для гэтых скарбаў побач з палацам пабудавалі асобны павільён — маленькі замак, які тут называюць скарбчыкам або скарбніцай, ад слова «скарб», скарб.

Палаца даўно няма, а калекцыя больш за сто гадоў жыве ў Кракаве. Затое парк са сажалкай, астравамі і амаль усімі гаспадарчымі пабудовамі перажыў сваіх гаспадароў, і па ім можна прайсці ад свірна да самай скарбніцы. Па дарозе сустрэнецца і іншая гісторыя — хлопчыка з гэтай вёскі, якога ведае ўся Беларусь.

Што рабіць: 1) Чытай гісторыю і заданне на кожнай кропцы. 2) Знайдзі месца па мапе. 3) Азірніся і адказвай на пытанне.

Маршрут — кальцо каля двух кіламетраў: ад старога свірна ля прыпынку праз парк да вострава на сажалцы, да царквы на тым беразе, у цэнтр вёскі і назад у сядзібу, да скарбчыка. Гэта каля паўтары гадзіны без спеху, уваход у парк вольны і круглы год. Кавярні па дарозе няма: зімой вазьмі з сабой тэрмас, а перакус можна купіць у краме «Евроопт Минимаркет» ля прыпынку. Пачынаем з гаспадарчага двара графа.

  • Горад: Станькава
  • Маршрут: 9 кропак
  • Час: прыкладна 1 ч 40 мін
  • Старт: Станькава, Дзяржынскі раён
  • Фармат: самастойна, у любы дзень, без запісу

Што на маршруце

Кропкі маршруту па парадку — што гэта за мясціны і чым яны цікавыя. Заданні і адказы застаюцца ў самім квэсце.

  • Свіран ля дарогі — Стары сядзібны свіран у паўночна-заходнім куце парку, доўгая сцяна ўздоўж сцежкі

    Доўгі свіран 1897 года стаіць у паўночна-заходнім куце сядзібнага парку, ля самай дарогі, пад высокім двухсхільным дахам. Вузкія, амаль крэпасныя вокны і дзверы апраўлены цэглай і пабелены, таму светлыя рамкі добра відаць на цёмнай муроўцы сцен.

  • Востраў радасці — Белая ратонда на заходнім востраве сажалкі, за драўляным мастком

    На самым высокім месцы заходняга вострава стаіць белая ратонда-альтанка, і трапіць да яе можна толькі па драўляным мастку з белымі парэнчамі. З ратонды адкрываецца галоўны від сядзібы: праз сажалку, на процілеглым беразе, бялее царква.

  • Царква на тым беразе — Свята-Мікалаеўская царква на ўзгорку над сажалкай, ля агароджы

    Белая Мікалаеўская царква стаіць на ўзвышшы над сажалкай, і з парку яна замыкае галоўны від праз ваду. У 1930-я гады храм зачынілі, а ў 1961-м спрабавалі ўзарваць, але сцены выстаялі.

  • Хлопчык са Станькава — Сквер Марата Казея ў цэнтры вёскі, светлая стэла са скульптурай

    У скверы ў цэнтры вёскі стаіць мемарыял Марату Казею: высокая светлая стэла са скульптурай наверсе і побач цёмная пліта з яго імем. Мемарыял уладкаваны ўнутры воінскага пахавання, і на плітах вакол высечаны імёны землякоў.

  • Брама ў графскі свет — Руіны ўсходняй уяздной брамы сядзібы са старажкай, ля дарогі ўздоўж парку

    Ад усходняй уяздной брамы сядзібы засталіся цагляныя руіны: высокая стральчатая арка пасярэдзіне, аркі меншыя па баках, контрфорсы і паўразбураная старажка прыўратніка. Браму пабудавалі ў 1880–1890-я гады, і архітэктар наўмысна стылізаваў яе пад сярэдневяковую готыку, як і амаль усе пабудовы сядзібы.

  • Дом для тых, хто служыў — Белы Г-падобны дом прыслугі ў глыбіні парку, тарэц двухпавярховай часткі

    Найбольш захаваны жылы дом сядзібы — дом прыдворнай службы, пабудаваны пры апошніх уладальніках маёнтка. Будынак Г-падобны: доўгае крыло аднапавярховае, кароткае двухпавярховае, а стральчатыя вокны першага паверха і руставаныя вуглы выдаюць тую ж ілжывую готыку, што ў брамы і ў скарбчыка.

  • Вадаправод графа — Воданапорная вежа ля сцежкі паміж домам прыслугі і флігелем

    Невысокая воданапорная вежа сядзібных часоў стаіць ля паркавай сцежкі. Ад яе захавалася цагляная аснова з арачнай дзвярыма, а над ёй — металічная надбудова.

  • Флігель ля палацавай паляны — Кухонны флігель побач з месцам палаца, тарэц з трохвугольным франтонам

    Аднапавярховы кухонны флігель з трохвугольным франтонам стаіць побач з палянай, дзе быў палац. Яго вуглы і цокаль руставаныя, вокны лучковыя, а пад карнізам бяжыць пояс з дробных выступаў-«сухарыкаў».

  • Скарбніца графа — Павільён-скарбчык у паўночна-заходняй частцы парку, за нізкай агароджай

    Вось ён, скарбчык — маленькі двухпавярховы замак у неаготыцы з круглымі вежамі, вастраверхімі шатрамі, зубчастымі парапетамі і ажурным балконам над уваходам. Яго пабудавалі каля 1880 года спецыяльна для калекцый Эмерыка Гутэн-Чапскага, побач з палацам і з падземным ходам да яго параднай залы.

Куды далей

Гэты маршрут — частка гарадскіх квэстаў MeTravel. Ніжэй — астатнія квэсты гэтага горада і гарады з квэстамі побач.

Квэсты ў суседніх гарадах

Падарожжы: Станькава

Артыкулы падарожнікаў пра гэты горад дапамогуць дапоўніць прагулку.